Mantelzorg kan zwaar zijn. Op verschillende manieren. Lichamelijk door het tillen, helpen bij dagelijkse verzorging of ondersteuning bij mobiliteit. Maar ook geestelijk: omgaan met ziekte, zorgen maken en continu beschikbaar zijn. Die belasting kan leiden tot stress. Een bekend gevolg is slechter slapen. Te weinig slaap kan weer leiden tot oververmoeidheid en uiteindelijk tot gezondheidsproblemen. Zo kan mantelzorg ongemerkt invloed krijgen op de gezondheid van de mantelzorger zelf.
Gezond blijven als mantelzorger
De meeste mantelzorgers willen gezond blijven. Ze nemen zich van alles voor:
- grenzen stellen zodat mantelzorg niet ten koste gaat van hun eigen gezondheid
- op tijd naar bed gaan
- gezond eten
- regelmatig bewegen en sporten
Maar in de praktijk blijkt het vaak lastig om die voornemens vol te houden.
Inzicht met een wearable
Een smartwatch of andere wearable kan helpen om inzicht te krijgen in het eigen gedrag en de gezondheid. Zo’n apparaat kan bijvoorbeeld meten:
- hoeveel je beweegt
- hoeveel calorieën je verbruikt
- je stressniveau
- hoe je slaap verloopt en of je voldoende herstelt
De meetgegevens uit een wearable kunnen confronterend zijn. Je ziet bijvoorbeeld dat je te weinig hebt bewogen, te laat naar bed bent gegaan of minder goed hebt geslapen dan je dacht.
Dat inzicht kan helpen om stil te staan bij je eigen gedrag. Voor veel mantelzorgers is de uitdaging niet zozeer weten wat gezond is, maar een gedragsverandering volhouden.
Gedragsverandering volgens Ben Tiggelaar
In zijn boek De Ladder beschrijft Ben Tiggelaar een model om gedragsverandering te begrijpen. Hij onderscheidt drie treden:
- Stel een doel – wat wil je bereiken?
- Maak het gedrag concreet – wat ga je precies doen?
- Zorg voor ondersteuning – wat helpt je om dit gedrag vol te houden?
Volgens Tiggelaar is vooral de derde trede essentieel: ondersteuning van het nieuwe gedrag. Dat kan bijvoorbeeld bestaan uit reminders, feedback, coaching of hulpmiddelen.
Wearables als ondersteuning
Precies daar kunnen wearables een rol spelen. Ze geven niet alleen inzicht, maar bieden ook ondersteuning bij gedragsverandering. Denk aan:
- herinneringen om te bewegen
- feedback over slaap of stress
- voortgang richting persoonlijke doelen
Onderzoek naar leefstijlinterventies waarbij wearables en eHealth worden gebruikt laat steeds vaker positieve resultaten zien. Zo blijken ze onder andere te helpen bij:
- gezonder eten bij mensen met risico op Diabetes Mellitus Type 2
- het verlagen van een hoge bloeddruk (Hypertensie)
- het verminderen van burn-outklachten bij zorgprofessionals
- leefstijlverbetering bij vrouwen die behandeld zijn voor Borstkanker
Digitale hulpmiddelen kunnen dus helpen om leefstijlverandering duurzaam te laten slagen: gezonder eten, meer bewegen, minder stress, minder alcohol en voldoende slaap.
Af en toe met je neus op de feiten
Het helpt als je af en toe met je neus op de feiten wordt gedrukt. Wearables kunnen precies dat doen: ze maken zichtbaar wat je misschien al wel vermoedde, maar nog niet echt onder ogen zag.
HealthinTransition richt zich op het versterken van (mantel)zorg en mantelzorgers. Wil je hierover praten, neem dan contact op op mail ons: a.oosterlee@healthintransition.nl of f.prins@healthintransition.nl.